دوشنبه 26 جولای 2010 - 4 مرداد 1389
برخی اوقات تصمیم گرفتن در مورد اینکه کدام توصیه های غذایی صحیح هستند دشوار می گردد در این مقاله برخی از باورهای غلط در مورد تغذیه و رژیم غذایی را گرد آوری نموده ایم.
افزايش اطلاعات تغذيه اي و آگاهيهاي عمومي جامعه درباره روشهاي صحيح تغذيه اي قطعا كمك شاياني در ارتقاء سلامت جامعه خواهد داشت. اما برخي اوقات تصميم گرفتن در مورد اينكه كدام توصيه هاي غذايي صحيح هستند دشوار مي گردد در اين مقاله برخي از باورهاي غلط در مورد تغذيه و رژيم غذايي را گرد آوري نموده ايم. در حقيقت رعايت يك رژيم غذايي متوازن كار بسيار ساده اي است فقط كافي است كه ياد بگيريد تنوع غذايي و مصرف مقادير مكفي از تمام گروههاي غذايي را رعايت نموده و همواره انتخاب هاي غذايي سالمي داشته باشيد .
اولين باور غلط: غذاهايي كه روي بر چسب آنها عنوان كم چرب ذكر شده باشند هميشه جزء انتخاب هاي سالم غذايي محسوب مي شوند.
حقيقت امر: غذاهاي كم چرب نيز ممكن است محتواي كالري بالايي داشته باشند. عنوان كم چرب روي غذاها بدين معناست كه اين غذا نسبـت به ديگر موارد مشابه در حدود 30% چربي كمتري دارد. لذا اگر غذاي مذكور ذاتا بسيار پر چرب باشد (مثل يك دونات) نسخه كم چرب آن نيز محتواي چربي بالايي دارد. در ضمن بسياري از محصولات كم چرب محتواي بالايي از شكر و كربوهيدرات ساده را دارند بنابراين بر چسب را به دقت ملاحظه كنيد و صرفا با ديدن عنوان كم چرب روي مواد غذايي آنها را خريداري ننماييد.
دومين باور غلط: اگر قصد كاهش وزن داريد مي بايست غذاهاي نشاسته اي را به طور كامل كنار بگذاريد.
حقيقت امر: حذف غلات از رژيم غذايي مي تواند منجر به كمبود مواد مغذي مورد نياز در بدن و ايجاد عوارضي گردد. غذاهاي نشاسته اي مانند: برنج، نان ، ماكاروني و سيب زميني مي بايست در حدود يك سوم از هر وعده غذايي ما را تشكيل دهند ، اين امر بدين معناست كه براي پيروي از يك رژيم غذايي متعادل مي بايست وعده هاي غذايي را بر پايه اين مواد (غله) طرح ريزي كنيم ولي مي توانيم انتخاب هاي سالم تري داشته باشيم براي مثال انواع محصولات غله سبوس دار را به جاي منابع كربوهيدرات ساده مصرف نماييم.
سومين باور غلط: رمز يك رژيم غذايي سالم كمتر غذا خوردن است.
واقعيت امر: وقتي صحبت از رژيم غذايي سالم مي باشد نكته كليدي رعايت تعادل و توازن در رژيم غذايي مي باشد. برفرض شما كم بخوريد اما فقط غذاهاي غني از چربي و نمك و شكر را بخوريد اين كار چه كمكي را به سلامت شما خواهد كرد؟ برخي افراد مقادير بيش از حدي از چربي، نمك و شكر را دريافت مي كنند در حالي كه مقادير كافي از سبزي ، ميوه و فيبر را دريافت نمي كنند. هر چند اين امر صحيح است كه بسياري از ما بيش از حد مي خوريم ولي يك رژيم غذايي سالم به معناي مصرف طيف وسيع و متنوعي از انواع غذاها ولي در اندازه صحيح است .
چهارمين باور غلط: تمام چربي ها مثل هم هستند و بايد دريافت چربي ها را محدود نمود.
واقعيت امر: بسياري از ما از كاهش دريافت چربي غذايي خود سود خواهيم برد ولي در هر حال حدود 25%-30% از كالري كلي رژيم غذايي ما بايد از چربي ها تامين گردد ولي جايگزين نمودن چربي هاي غير اشباع به جاي چربي هاي اشباع مزاياي بسياري را براي سلامت ما به ارمغان مي آورد. چربي هاي اشباع در مواردي نظير: سوسيس و كالباس، شيريني جات، چربي هاي گوشت قرمز، كره و... يافت مي شوند و اين چربي ها مي توانند سطوح كلسترول را بالا برده و خطر ابتلاء به بيماري هاي قلبي را بيفزايند. ولي چربي هاي غير اشباع كه در روغن ماهي، روغن زيتون و روغن آفتابگردان يافت مي شوند مي توانند به كاهش كلسترول خون و تامين مواد مغذي ضروري براي بدن كمك نمايند. لذا براي پيروي از يك رژيم غذايي سالم مي بايست مقادير كلي چربي دريافتي خود را كاهش دهيد و هر جا كه امكان داشت از منابع چربي هاي مفيد ( چربي هاي غير اشباع) مصرف نماييد.
پنجمين باور غلط: اگر نمك را به غذاهاي مصرفي ام اضافه نكنم پس مقادير نمك دريافتي ام كم مي گردد.
واقعيت امر: هر چند اضافه نكردن نمك به غذا ايده خوبي است اما يك سوم نمكي كه روزانه دريافت مي نماييم در خود اقلام غذاهايي كه خريداري مي كنيم موجود هستند . مصرف نمك بيش از حد مي تواند فشار خون را بالا ببرد و خطر سكته و بيماري هاي قلبي را افزايش دهد . بزرگسالان نبايد روزانه بيش از 6 گرم نمك دريافت كنند پس به دقت برچسب هاي روي غذاها را بررسي كنيد و تصور نكنيد كه اگر به غذا نمك اضافه نكنيد پس حتما دريافت نمكتان كم خواهد گشت چرا كه بسياري از غذاهاي فرآوري شده محتواي نمك بالايي دارند.
ششمين باور غلط غذايي: برخي غذاهاي خاص مثل خانواده كلم، كرفس يا گريپ فروت و... مي توانند چربي هاي بدن را بسوزانند و افراد را لاغر نمايند.
واقعيت امر: مصرف هيچ خوراكي اي نمي تواند چربي بدن را بسوزاند و افراد را لاغر نمايد و خوراكي هاي مذكور در واقع كم كالري هستند و محتواي چربي آنها تقريبا معادل صفر است لذا بدن نمي تواند كالري زيادي از آنها دريافت كند ولي اين بدين معنا نيست كه اين غذاها ويژگي منحصر به فردي را در سوزاندن چربي هاي بدن و لاغري دارند. به علاوه برخي از غذاها ممكن است حاوي كافئين باشند و كافئين براي مدت كوتاهي مي تواند متابوليسم بدن را سرعت بخشد ولي ويژگي خاصي در كاهش وزن يا كاهش بافت چربي بدن ندارد. در كل بهترين راه حل براي لاغري كاهش كالري كلي دريافتي روزانه و افزايش فعاليت بدني است.
به عبارت ديگر هيچ ماده غذايي معجزه آميزي وجود ندارد كه با استفاده از آن بتوان جبران رژيم غذايي نادرست را كه در طي روز داريم، بنمايد. گرچه گنجاندن اين نوع سبزيجات و ميوه جات كه حاوي انرژي قابل توجه نمي باشند در ايجاد رفتارهاي غذايي مطلوب كمك كننده است ولي تنوع مواد غذايي سالم به همراه فعاليت بدني مناسب از ضروريات مهم در كنترل وزن مي باشد.